 |
 |
 |
 |
Dieän tích: 16.371 km2. Daân soá (01/04/1999): 2.858.265 ngöôøi. Tænh lî: Thaønh phoá Vinh. Caùc huyeän: Thò xaõ Cöûa Loø vaø 17 huyeän: Dieãn Chaâu, Huyønh Löu, Yeân Thaønh, Ñoâ Löông, Nghi Loäc, Höng Nguyeân, Nam Ñaøn, Thanh Chöông, Taân Kyø, Anh Sôn, Con Cuoâng, Nghóa Ñaøn, Quì Hôïp, Quì Chaâu, Queá Phong, Töông Döông, Kyø Sôn. Daân toäc: Vieät (Kinh), Khô muù, Ô ñu, Thoå, Saùn Dìu, H'Moâng...
|
 |
Ngheä An laø moät
tænh lôùn ôû phía Baéc Trung boä, phía Baéc giaùp Thanh Hoùa, phía Ñoâng giaùp bieån Ñoâng, phía Taây giaùp Laøo, phía Nam
giaùp Haø Tónh. Ñòa hình cuûa tænh Ngheä An bao goàm
nuùi, ñoài vaø thung luõng, ñoä doác thoaûi
daàn töø taây baéc xuoáng ñoâng nam. Heä thoáng soâng
ngoøi daøy ñaëc, quoác loä 1 vaø tuyeán ñöôøng
saét Baéc - Nam ñoaïn chaïy qua tænh daøi hôn 94 km
(58.8 miles). Bôø bieån daøi 82 km (51.3 miles), coù Cöûa Loø laø caûnh
bieån quan troïng cuûa mieàn Trung. Tænh coù saân bay Vinh, coù ñöôøng
bieân giôùi vôùi Laøo daøi 419 km (262 miles). Giao thoâng ñöôøng
boä, ñöôøng saét, ñöôøng thuûy vaø ñöôøng haøng khoâng
ñeàu thuaän lôïi.
|
 |
Ñòa theá Ngheä
An nhìn ra bieån Ñoâng vaø löng töïa Tröôøng Sôn khaép tænh laø röøng
nuùi, soâng ngoøi ít ñoàng baèng. Töø soâng caû keùo tôùi Keo Nöùa (thuoäc
Haø Tónh), doïc theo phía Taây, toaøn sa ñieäp thaïch phuû leân nhöõng
lôùp ñaù voâi, thænh thoaûng troài leân nhöõng khoái hoa cöông. ÔÛ ñaây
coù ngoïn Phu saileng cao nhaát tænh 2.711 m (8,133 ft). Nhöõng nuùi ñaùng
keå khaùc laø Phou Hautt 2452 m (7,356 ft), Bu cat xa 1095m (3,285 ft),
Phou co 769 m (2,307 ft), Buø Ñen 751 m (2,253 ft), Phou Han 1322 m (3,966
ft), Phouei Tang 1398 m (4,194 ft), Phu loong 1295m (3,885 ft), Phu can
949 m (2,847 ft), vaø Phu lon 1570 m (4,710 ft); nhöõng nuùi thaáp
nhö: nuùi Moâng Gaø cao 398 m (1,194 ft), Ruù Ñaïi Can 528 m (1,584 ft),
Ruù Ñaïi Vaïc 431 m (1,293 ft), nuùi Quyeát, nuùi Göôm, Phu Vang 489 m
(1,467 ft), nuùi Rong, nuùi Cuoâng (nuùi Moä Daï)...
|
 |
Soâng
caû laø soâng chính cuûa tænh, ñoaïn döôùi goïi laø soâng Lam,
voøng qua huyeän Cöûa Raøo roài xuoáng taây nam ra cöûa Hoäi,
daøi hôn 300 km (188 miles). Nhöõng soâng khaùc laø soâng Con,
soâng Nam Tieáp, soâng Kheù Thô, soâng Giang, soâng Trai, soâng
Keânh Gai, soâng cöông, soâng Hoaøng Mai, soâng Cöûa Roâ, soâng Hieáu...
Soâng ôû ñaây thöôøng nhoû nhöng haï löu roäng. Caùc cöûa bieån
quan troïng laø cöûa Hoäi vaø cöûa Loø. Nhöõng ñaûo nhoû
naèm ngoaøi bieån laø haøn Nieâu (hoøn Ngö), hoøn Maùt, hoøn Tuaàn...
|
 |
Ngheä
An laø tænh naèm trong vuøng chuyeån tieáp khí haäu neân khí haäu
vöøa mang tính ñoâng laïnh cuûa mieàn Baéc, vöøa mang tính naéng
noùng cuûa mieàn Nam. Nhieät ñoä trung bình naêm töø
23 - 24° C. Muøa möa
baét ñaàu thaùng chín ñeán thaùng tö, thaùng naêm
coøn nöôùc luït. Thöôøng hay luït baát ngôø vì nuùi doác,
nhöng nöôùc ruùt cuõng nhanh. Baõo hay ñeán
vaøo thaùng taùm, chín, möôøi. Muøa xuaân aám aùp hai thaùng ñaàu,
töø thaùng ba coù gioù Ñoâng Nam ôû vuøng ñoàng baèng. Ñaàu
thaùng naêm cuõng hay bò luït. Caùc thaùng saùu, baûy coù
gioù taây noùng khoâ.
|
|
 |
 |
 |
|
 |